Onder het puin bedolven

Het gezin Mikx met rechtsonder Anna van Eck. <em>(Document: E. Wolthaus)</em>

Alarm!

Buiten loeien de sirenes van het luchtalarm al minuten achtereen. De bevolking van Rotterdam zoekt koortsachtig een schuilplaats in gebouwen en kelders. Vijf dagen geleden zijn de Duitsers ons land zonder waarschuwing binnengevallen en sindsdien woeden er hevige gevechten in de stad aan de Maas. Fallschirmjagers zijn geland om de spoorbruggen, Koninginnebrug en de Willemsbrug in te nemen om zo contact te maken met de noordoevers van de Maas en zo door te stoten naar de Vesting Holland.

Lees meer...

Advertentie

Het comité voor Joodsche Vluchtelingen Katwijk

Wat vooraf ging

Nadat Adolf Hitler in 1933 in Duitsland aan de macht is gekomen, kiezen tienduizenden Duitse Joden ervoor hun vaderland te verlaten. De situatie wordt steeds dreigender en een groot aantal kiest ervoor om naar het veilige Nederland te vluchten. De invoering van anti joodse maatregelen met als hoogtepunt de rellen die op  9 november 1938 uitmonden in de Kristallnacht, drijven duizenden joden naar Nederland. Tijdens de Kristallnacht gaan in Duitsland bijna tweehonderd synagogen in vlammen op en 7.500 winkels worden vernield en geplunderd. Meer dan honderd Joden worden vermoord. De nazi's arresteren dertigduizend mannelijke Joden en voeren ze af naar concentratiekampen. 

Lees meer...

Rijnsburg tijdens de meidagen

Bevelen worden gegeven aan de manschappen van het onderdeel Bereden Artillerie gelegerd in Rijnburg tijdens de meidagen. <em>(Foto: P. Breen.)</em>

De rust wordt ruw verstoord

Ook in Rijnsburg zijn de laagvliegende vliegtuigen boven Katwijk en Valkenburg niet onopgemerkt gebleven. Machinegeweren knetteren in de verte en boven het vliegveld zijn grote rookwolken te zien. Het hele dorp is meteen in rep en roer. In de Kerkstraat is het een drukte van jewelste, mensen rennen door elkaar en soldaten schieten in het wilde weg op de vliegtuigen die overkomen. 

Lees meer...

Henk van der Voet en Katwijk Aardewerk

Henk op jonge leeftijd. <em>(Foto: Katwijk in Oorlog.)</em>

Ons eigen aardewerk

Er was een tijd dat een groot deel van de katwijkse bevolking in het bezit was van een stukje Katwijks aardewerk.  Een tegeltje aan de muur of een vaas op tafel. Dit zogenaamde Katwijkse aardewerk werd gekenmerkt door het veelvuldig gebruik van grijs, bruin en groen tinten en voorzien van het typerende druipglazuur. Vandaag de dag is het niet meer te vinden in de winkels als gebruiksvoorwerp uit het dagelijks leven, maar slechts nog als een vlaag Katwijkse nostalgie in de verzamelingen van de liefhebbers en handelaren.

Lees meer...

Junkers Ju52, de noodlandingen op het strand

Een Ju52 van de 22e LL Div. op het strand tussen Wassenaar en Katwijk. <em>(Foto: E. Wolthaus)</em>

Onderweg naar Nederland

In alle vroegte zijn ze vertrokken van diverse vliegvelden in Duitsland. Het is 10 mei 1940 en de parachutisten van 6./FJR2 en de soldaten van II en III/ IR47 zijn op weg naar de Nederlandse kust. Ingescheept op de vliegvelden Paderborn, Werl en Lippstadt worden ze in Junkers Ju52 transportvliegtuigen naar Nederland vervoerd met als bestemming vliegveld Valkenburg. 

Lees meer...

Advertentie

Mijnen in de netten en op het strand

De Katwijkse kustlijn gezien vanaf het noorden. <em>(Foto: E. Wolthaus)</em>

Oprichting van de Nederlandsche mijnendienst

Een fenomeen waar kustplaatsen in de tweede wereldoorlog met te maken kregen was het aanspoelen van allerlei wapentuig. En dan met name met het aanspoelen van zeemijnen. Dit waren zeemijnen zowel van Duitse als Nederlandse makelij. De Russisch-Japanse oorlog van 1904 tot 1905 was het eerste belangrijke conflict waarbij veel schepen verloren gingen door zeemijnen. Zowel door de Russen als de Japanners werd de mijn op grote schaal ingezet en aan beide kanten werden hierdoor omvangrijke verliezen geleden. Naar aanleiding van deze bevindingen richtten alle belangrijke marines in de wereld een mijnendienst op. De Koninklijke Marine deed dit in 1907.

Lees meer...

De hel van Valkenburg

Een haastig geschoten plaatje tijdens de meidagen van Duitse en Nederlandse soldaten voor de winkel van Meurs. <em>(Foto: E. Wolthaus)</em>

Fall Gelb

Het is 10 mei 1940, uur X is aangebroken. Onder de code naam Fall Gelb heeft Duitsland de aanval ingezet tegen die Festung Holland. Katwijk, Rijnsburg en Valkenburg zijn nog in diepe rust. Op de landarbeiders na die zich in alle vroegte naar hun gewassen begeven om deze klaar te maken voor de veiling. 

In de verte hoort men het aanzwellende geluid van vliegtuigen die zich richting vliegveld Valkenburg begeven. Ondanks het in het donker niet te zien is welke nationaliteit de vliegtuigen hebben wordt door de luitenant-telefoonwacht meteen de commandant op de hoogte gesteld van de situatie. In de schemer van de ochtend is de lucht plots gevuld met parachutisten. 

Lees meer...

Pater Firmatus Stevens, gevangen in de vuurlinie

Het bidprentje van Pater Stevens, gesneuveld op 10 mei 1940 in het Missie College. <em>(Document: E. Wolthaus)</em>

10 mei 1940

Na de landing van de Duitse troepen op 10 mei 1940 bij het vliegveld Valkenburg, is één van hun eerste doelen de verovering van het St. Willibrord college in Katwijk aan de Rijn. Hier hadden tijdens de mobilisatie een aantal eenheden van 4-RI hun intrek genomen. Een aantal gebouwen van het Seminarium werden vervolgens na hevige gevechten door de Duitsers ingenomen.

Lees meer...

Op verkenning boven Holland

Sgt Thomas Charles Jordan. <em>(Foto: Dick Breedijk)</em>

De crash

Het is half vier in de middag op 27 juni 1940, de 14-jarige Daniël Oudshoorn en diens vader en grootvader zijn net buiten Rijnsburg op het land aan het werk als ze plotseling gierende vliegtuigmotoren gevolgd door een oorverdovende klap horen. De wrakstukken vliegen tot 400 meter in het rond, Daniël voelt op tien meter afstand een brandend stuk vliegtuig langskomen. 

Lees meer...

Advertentie

Fallschirm Ersatz- und Ausbildungs- Regiment Hermann Göring

Een 2cm FLAK 38 van de Hermann Göring Division in Katwijk. Op de achtergrond is de Zanderij en de watertoren te zien. <em>(Foto: E. Wolthaus)</em>

Op het vliegveld

Na de bezetting van het vliegveld Valkenburg in mei 1940 zijn er tijdens de oorlogsjaren diverse eenheden gestationeerd geweest. De eenheid die het meest tot de verbeelding spreekt is het Fallschirm Ersatz- und Ausbildungs- Regiment Hermann Göring. Dit regiment was opgericht in 1935 door de bevelhebber der Luftwaffe Hermann Göring, en had als opleidingseenheid de taak om de Luftwaffe te voorzien van nieuwe personeel. En dan met name de Fallschirmjagereenheden en de FLAK troepen. 

Lees meer...

Katwijk in Oorlog wordt met zorg en passie samengesteld door Danny Hoek en Erik Wolthaus.
Heeft u informatie, verhalen, foto's, documenten, aanvullingen of correcties? Neem dan contact met ons op!

Klik hier voor een lijst van personen die hebben bijgedragen aan dit project.